Hoe werkt botox?

Botox werkt door de afgifte van acetylcholine aan bepaalde zenuwuiteinden tijdelijk te remmen. Daardoor krijgt de behandelde spier minder signalen om samen te trekken en neemt de spieractiviteit tijdelijk af.

Bij gezichtslijnen die vooral door mimiek ontstaan, kan de huid hierdoor tijdens fronsen, lachen of het optrekken van de wenkbrauwen minder sterk plooien.

Botox vult een rimpel niet op en voegt geen volume toe. De behandeling beïnvloedt vooral de communicatie tussen een zenuw en de spier die door die zenuw wordt aangestuurd.

Wilt u eerst een breder overzicht van toepassingen en behandelingen? Bekijk dan de informatie over Botoxbehandelingen.

Wat gebeurt er nadat botulinetoxine wordt geïnjecteerd?

Botox is een merknaam. In het dagelijks taalgebruik wordt de naam ook vaak gebruikt als algemene term voor behandelingen met botulinetoxine type A.

Na een gerichte injectie komt botulinetoxine type A in contact met zenuwuiteinden die betrokken zijn bij de aansturing van de behandelde spier. Het toxine wordt daar opgenomen en beïnvloedt vervolgens de afgifte van acetylcholine.

Acetylcholine is een boodschapperstof waarmee een zenuw onder andere een spier kan aanzetten tot samentrekken. Wanneer minder acetylcholine wordt afgegeven, wordt dat signaal zwakker doorgegeven en neemt de activiteit van de behandelde spier af.

Wilt u vooral weten wat Botox als behandeling en geneesmiddel is? Lees dan wat Botox is.

Wat gebeurt er aan de zenuw-spierovergang?

De plaats waar een motorische zenuw een signaal doorgeeft aan een spier heet de zenuw-spierovergang, of neuromusculaire overgang.

Normaal komen aan het uiteinde van de zenuw kleine hoeveelheden acetylcholine vrij. Die boodschapperstof bindt vervolgens aan receptoren op de spiercel en helpt zo een spiercontractie op gang te brengen.

Botulinetoxine type A werkt aan de zenuwzijde van deze overgang. Dit wordt een presynaptische werking genoemd.

Wat doet Botox met SNAP-25?

SNAP-25 is een eiwit dat zenuwcellen nodig hebben om blaasjes met acetylcholine aan het celmembraan te koppelen en hun inhoud vrij te geven.

Botulinetoxine type A klieft SNAP-25. Daardoor kunnen deze blaasjes minder efficiënt acetylcholine vrijgeven. Het signaal van de zenuw naar de spier wordt hierdoor tijdelijk verzwakt.

Botox vernietigt dus niet simpelweg de volledige zenuw. Het beïnvloedt een specifiek onderdeel van de signaaloverdracht tussen het zenuwuiteinde en de spier.

Eenvoudig uitgelegd

De zenuw kan nog steeds actief zijn, maar het chemische bericht naar de behandelde spier wordt tijdelijk minder sterk doorgegeven.

Daardoor reageert die spier minder krachtig op het signaal om samen te trekken.

Wat doet Botox met de behandelde spier?

Botox vermindert tijdelijk de activiteit van de geselecteerde spier. Daardoor kan de spier minder krachtig samentrekken.

Hoeveel beweging overblijft, hangt onder meer af van de behandelde spier, de anatomie, de gebruikte hoeveelheid, de injectieplaatsen en het behandelplan. Het doel is daarom niet automatisch om alle beweging in een gebied weg te nemen.

Dynamische en statische rimpels

Dynamische rimpels worden vooral zichtbaar wanneer spieren bewegen. Denk aan lijnen die verschijnen wanneer iemand fronst, lacht of de wenkbrauwen optrekt.

Wanneer de betrokken spier minder sterk samentrekt, wordt de huid tijdens die beweging minder krachtig geplooid. Daardoor kunnen dynamische lijnen minder opvallend worden.

Een statische rimpel blijft ook zichtbaar wanneer het gezicht ontspannen is. Minder spieractiviteit kan de herhaalde huidplooiing verminderen, maar een bestaande statische lijn hoeft hierdoor niet volledig te verdwijnen.

Wat kan Botox niet veranderen?

Botox:

• vult geen verloren volume aan;

• vult een rimpel niet fysiek op;

• verwijdert geen overtollige huid;

• verandert de botstructuur niet;

• geeft geen permanent resultaat.

Dat onderscheidt de werking van botulinetoxine van behandelingen die volume toevoegen. Lees meer over het verschil tussen Botox en fillers.

Wanneer begint Botox te werken?

Botox werkt niet onmiddellijk op het moment van injecteren. De opname van botulinetoxine door het zenuwuiteinde en de daaropvolgende remming van acetylcholine ontwikkelen zich geleidelijk.

De eerste verandering in spieractiviteit kan binnen enkele dagen merkbaar worden. Het precieze verloop verschilt onder meer volgens het gebruikte geneesmiddel, de behandelde spier, de dosis, de injectieplaats en de individuele reactie.

Het is daarom beter om het resultaat niet op basis van één universele termijn te beoordelen. De arts kan aangeven wanneer een controle voor het gebruikte product en behandelgebied zinvol is.

Waarom is de werking tijdelijk?

De zenuw en spier worden niet permanent uitgeschakeld. De zenuw-spiercommunicatie herstelt geleidelijk, waardoor de spier na verloop van tijd opnieuw sterker kan bewegen.

Wilt u specifiek weten hoe lang het effect kan aanhouden? Lees dan meer over hoelang Botox werkt.

Meer over de werking van botulinetoxine

Werkt botulinetoxine alleen op spieren?

Nee. Acetylcholine speelt niet alleen een rol bij spiercontractie, maar ook bij de zenuwsturing van bepaalde klieren.

Bij overmatig zweten kan botulinetoxine bijvoorbeeld de afgifte van acetylcholine naar zweetklieren tijdelijk verminderen. De zweetklieren krijgen daardoor minder signaal om zweet af te scheiden.

Het basisprincipe — tijdelijk minder afgifte van acetylcholine — is vergelijkbaar met de werking aan de zenuw-spierovergang, maar het behandeldoel is anders.

Lees meer over het specifieke gebruik van Botox tegen overmatig zweten.

Botulinetoxine wordt ook voor bepaalde andere medische indicaties gebruikt. Die toepassingen kunnen een ander behandelprotocol en een complexer werkingsmechanisme hebben en vallen buiten de kern van deze pagina.

Waarop kunt u letten wanneer u Botoxklinieken vergelijkt?

De werking van botulinetoxine is farmacologisch beschreven, maar dat betekent niet dat iedere behandeling op dezelfde manier wordt uitgevoerd of hetzelfde resultaat geeft.

Een arts beoordeelt onder meer de anatomie, spieractiviteit, gewenste verandering en hoeveel beweging passend is om te behouden.

Bij het vergelijken van klinieken kunt u onder andere letten op:

• de medische opleiding en professionele achtergrond van de behandelaar;

• ervaring met botulinetoxine en het specifieke anatomische gebied;

• de kwaliteit en volledigheid van het consult;

• uitleg over het gebruikte product en behandelplan;

• uitleg over mogelijke bijwerkingen en beperkingen;

• beleid rond controle, nazorg en complicaties;

• ervaringen van andere cliënten als aanvullende context.

Reviews kunnen iets zeggen over ervaringen met bijvoorbeeld communicatie, het consult of de nazorg. Ze bewijzen niet dat dezelfde behandeling bij iedere persoon hetzelfde resultaat zal geven.

Ook na een consult kunt u besluiten om geen behandeling te laten uitvoeren.

Bekijk meer aandachtspunten voor het vergelijken van Botoxklinieken.

Veelgestelde vragen over hoe Botox werkt